Araç Kiralama Sektöründe Köklü Değişim: Yeni Yönetmelik, Yetki Belgesi Zorunluluğu ve Tüketici Güvenceleri

TL;DR: Ticaret Bakanlığı'nın hazırladığı Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik, 15 Ağustos 2026 tarihli ve 33341 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir; düzenleme genel olarak 1 Ocak 2027'de uygulamaya geçecek ve mevcut işletmelere yetki belgesi için 1 Temmuz 2027'ye, araç sayısı ve nitelik şartları için 1 Ocak 2028'e kadar geçiş süresi tanınmıştır. Yönetmelik; ticari araç kiralama faaliyetini yetki belgesi zorunluluğuna bağlamakta, işletme sorumlusu için asgari eğitim ve MYK onaylı "Seviye 4" mesleki yeterlilik belgesi şartı getirmekte, kiralanacak araçlar için altı yaş ve kilometre sınırı (180.000 km standart araçlarda, 300.000 km elektrikli araçlarda) öngörmekte ve büyükşehirlerdeki işletmelere filolarında en az biri Türkiye'de üretilmiş olmak kaydıyla iki hibrit veya elektrikli araç bulundurma zorunluluğu getirmektedir. Tüketici tarafında ise depozito tutarına üst sınır, değer kaybı bedelinin mahkeme veya tahkim kararı olmaksızın talep edilememesi ve teslimattan yirmi dört saat öncesine kadar ücretsiz iptal hakkı gibi önemli güvenceler düzenlenmiştir.

Yazar: Avukat Yusuf KILIÇKAN
Tarih: 17 Ağustos 2026

Sektörü Baştan Aşağı Değiştiren Düzenleme

Ticaret Bakanlığı, 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'a dayanarak hazırladığı Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik'i bugün Resmî Gazete'de yayımlamıştır. Düzenlemenin temel amacı; sektörü profesyonelleştirmek, kayıt dışı işletmeleri sistem dışına itmek, hizmet kalitesi ve araç güvenlik standartlarını yükseltmek ve tüketici korumasını güçlendirmektir.

Yönetmeliğin kapsamı, doğrudan tüketiciler tarafından yapılan kiralamalarla sınırlıdır; işletmeler arası uzun süreli filo kiralamaları, tüketici dışındaki kiracılara yönelik kısa ve uzun süreli kiralamalar ile kamp taşıtı kiralamaları kapsam dışında tutulmuştur. Buna karşın ruhsat sınıfı N1 ve N1G olan hafif ticari araçların kısa süreli kiralanması yönetmelik kapsamına dahil edilmiş; otobüs, kamyon ve çekici gibi M1, M1G, N1 ve N1G sınıfları dışındaki araçlar ise kapsam dışında bırakılmıştır.

Yetki Belgesi Zorunluluğu

Ticari amaçla motorlu kara taşıtı kiralama faaliyetinde bulunan her işletme, artık bulunduğu ilin ticaret il müdürlüğünden yetki belgesi almak zorundadır. Bu belgenin alınabilmesi için işletmenin ilgili meslek odasına kayıtlı olması, gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olması ve iş yerinin ikametgâh ya da yönetmelikte belirtilenler dışındaki amaçlarla kullanılmaması gerekmektedir; başka bir deyişle bir dükkânın yan iş olarak araç kiralaması artık mümkün değildir.

İşletme sorumlusu olarak belirlenecek kişi için de kişisel uygunluk şartları aranmaktadır: en az ilköğretim mezunu olmak, belirli suçlardan hüküm giymemiş olmak ve Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK) onaylı "Seviye 4" mesleki yeterlilik belgesine sahip olmak. Bu şart, özellikle küçük ölçekli "garaj işletmecileri" için ciddi bir giriş engeli oluşturmaktadır; bu işletmelerin ya bu kriterleri karşılayan bir sorumlu istihdam etmesi ya da mevcut personelini sertifikalandırması gerekecektir.

Araç Standartları

Yönetmelik, kiralamaya sunulacak araçlar için sıkı yaş, kilometre, bakım ve çevresel standartlar getirmektedir. Klasik araçlar hariç olmak üzere, model yılı itibarıyla altı yaşından büyük araçlar kiralanamayacaktır. Kilometre sınırı, benzinli ve dizel araçlarda yüz seksen bin kilometre, elektrikli araçlarda ise üç yüz bin kilometre olarak belirlenmiştir. Şubat 2026 tarihli taslak metinde bu sınırların beş yıl ve yüz bin kilometre olarak öngörüldüğü, sektörden gelen geri bildirimler sonrasında nihai metinde yumuşatıldığı anlaşılmaktadır.

Periyodik bakımı zamanında yapılmamış araçlar kiralanamayacak; ağır hasar kaydı bulunan araçlar da kiralama filosuna dahil edilemeyecektir. Muayenesi geçerli olmayan ve zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan araçlar da aynı şekilde kiralama dışında kalacaktır.

Filo Büyüklüğü ve Elektrikli-Hibrit Araç Zorunluluğu

Yönetmelik, işletmenin bulunduğu yere göre farklılaşan asgari filo büyüklüğü şartları getirmektedir. Büyükşehir belediyesi bulunan illerin nüfusu otuz bini aşan ilçelerinde faaliyet gösteren işletmeler için en az on araçlık filo, bunların en az beşinin doğrudan işletme adına tescilli olması şartıyla öngörülmüştür; filodaki diğer araçlar kiralama yoluyla temin edilebilecektir. Nüfusu otuz bini aşmayan ilçeler ile büyükşehir olmayan illerde faaliyet gösteren işletmeler için ise en az beş araçlık filo, bunların en az ikisinin işletme adına tescilli olması şartı aranmaktadır.

Çevre dostu ulaşımı teşvik etmek ve yerli üretimi desteklemek amacıyla getirilen bir diğer önemli düzenleme, hem büyükşehir hem küçük ölçekli bölgelerdeki işletmelerin filolarında en az iki hibrit veya tamamen elektrikli araç bulundurma zorunluluğudur. Bu iki araçtan en az birinin Türkiye'de üretilmiş olması şartı ayrıca aranmaktadır. Bu düzenleme; Togg başta olmak üzere Türkiye'de üretilen Toyota Corolla Hybrid, Renault Megane E-Tech gibi hibrit ve elektrikli modellerin kiralama filolarındaki payını doğrudan artırmayı hedeflemektedir.

Tüketici Hakları

Yönetmelik, sektörde bugüne kadar görülen en güçlü tüketici korumalarından bazılarını içermektedir.

Depozito tutarına üst sınır getirilmiştir: bir ila altı günlük kiralamalarda en fazla üç günlük kira bedeli, yedi ila yirmi dokuz günlük kiralamalarda ise en fazla yedi günlük kira bedeli tutarında depozito talep edilebilecektir. Alınan depozitonun, aracın teslim edilmesinden itibaren en geç yedi gün içinde tüketiciye iade edilmesi zorunludur. Önemli bir güvence olarak, depozito adı altında çek, senet veya teminat mektubu gibi borç doğurucu belgeler alınamayacaktır; bu, tüketicinin araç iadesinden sonra beklenmedik bir borç riskiyle karşılaşmasını önlemeyi amaçlamaktadır.

Ön ödemeli rezervasyonlarda tüketiciye önemli bir iptal hakkı tanınmıştır: teslim saatinden yirmi dört saat öncesine kadar yapılan iptal veya değişikliklerde herhangi bir gerekçe gösterilmesi ya da kesinti yapılması söz konusu değildir. Son yirmi dört saat içindeki iptallerde ise işletme en fazla bir günlük kira bedeli tutarında iptal ücreti kesebilecektir; bu, tüketiciyi tamamen korumasız bırakmayan ama işletmenin son anda oluşan boşluk riskini de kısmen dengeleyen bir orta yol oluşturmaktadır. Bu düzenleme, Avrupa'nın çeşitli hukuk sistemlerinde görülen tüketici dostu uygulamalara benzer bir yaklaşım sergilemektedir.

Kullanımdan kaynaklanan olağan yıpranma nedeniyle depozitodan kesinti yapılması yasaklanmıştır. İşletmeler, mahkeme veya tahkim kararı olmaksızın tüketicilerden araçtaki "değer kaybı" gerekçesiyle bedel talep edemeyecektir; bu hüküm, küçük kazalar sonrasında müşterilere tek taraflı olarak değer kaybı faturası kesilmesi yönündeki yaygın uygulamayı doğrudan hedef almaktadır. Ayrıca araç teslim ve iade belgelerinin usulüne uygun düzenlenmemesi durumunda ya da iade belgesinde yer almayan hasarlar için kiracıdan bedel talep edilmesine de sınırlamalar getirilmiştir; bu, işletmelerin belgesiz "sonradan tespit edilen hasar" iddialarını sınırlandıran önemli bir usul güvencesidir.

Tüketici talebi hâlinde bebek koltuğu, navigasyon sistemi, HGS/OGS ve mevsim şartlarının gerektirdiği kış lastiği gibi donanımların ücretsiz sağlanması zorunlu kılınmıştır. Sigorta ve kasko kapsamının kiralama bedeline dahil edilmesi gerekmekte; tüketicinin sigortadan yararlanma hakkı, "mini hasar sigortası" gibi ek ürün satın alma şartına bağlanamamaktadır.

Yeni Bilgi Sistemi ve KABİS'ten Farkı

Ticaret Bakanlığı, sektörün daha etkin denetlenebilmesi amacıyla 1 Ocak 2027'ye kadar Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi'ni kuracaktır. Yetki belgesi başvuruları, araç kayıtları ve kiralama faaliyetinin takibi bu dijital platform üzerinden yürütülecektir. Yetki belgesi bulunmayan işletmeler, çevrimiçi ilan platformlarında araç kiralama ilanı yayımlayamayacak; platformların bu doğrulamayı yapması ayrıca zorunlu kılınmıştır.

Bu yeni sistemin, halihazırda yürürlükte olan Kiralık Araç Bildirim Sistemi'nin (KABİS) yerini almadığı özellikle vurgulanmalıdır. KABİS, 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu çerçevesinde kolluk bildirimi ve güvenlik amacıyla işlemeye devam edecek; yeni Bilgi Sistemi ise yetki belgesi, ticari denetim ve tüketici koruması amacıyla paralel bir katman oluşturacaktır. Bu iki sistemin farklı amaçlara hizmet ettiğinin ve birbirinin yerine geçmediğinin bilinmesi, işletmeler açısından uyum yükümlülüklerinin doğru yönetilmesi bakımından önem taşımaktadır.

Geçiş Süreleri ve Yaptırımlar

Mevcut işletmeler için kademeli bir geçiş takvimi öngörülmüştür: yetki belgesi alma yükümlülüğü için 1 Temmuz 2027, araç sayısı ve nitelik kriterlerine (yaş, kilometre, filo büyüklüğü, elektrikli araç kotası) uyum için ise 1 Ocak 2028 tarihine kadar süre tanınmıştır.

Düzenlemeye aykırı hareket eden işletmelere 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında idari para cezaları uygulanabilecektir. Ancak bu cezaların somut tutarları, yönetmeliğin yayımı sırasında yapılan resmi açıklamalarda ve basın özetlerinde henüz kamuoyuyla paylaşılmamıştır; bu konuda kesin bir rakam vermek yerine, ilgili kanunlardaki genel idari para cezası çerçevesinin uygulanacağını belirtmek şu aşamada daha isabetlidir.

Yeni Trafik Kanunu ile Etkileşim

7574 sayılı Kanun'la Karayolları Trafik Kanunu'nda yapılan ve Şubat 2026'dan bu yana yürürlükte olan değişiklikle, kiralık araçlara ilişkin EDS/PTZ kameraları aracılığıyla tespit edilen trafik cezaları artık — aracın ihlal anında KABİS sistemine kayıtlı olması kaydıyla — doğrudan kiracıya kesilmekte, kiralama şirketine değil. Bu düzenleme, kiralama firmalarının üzerinden önemli bir idari yükü kaldırmış durumdadır ve yeni yönetmelikle birlikte sektördeki dijital kayıt sistemlerinin bütünlüğünü pekiştirmektedir.

Avukat Yusuf KILIÇKAN
17 Ağustos 2026

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Yeni yönetmelik ne zaman yürürlüğe giriyor?

Yönetmelik 15 Ağustos 2026'da Resmî Gazete'de yayımlanmıştır; genel olarak 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girecektir. Mevcut işletmelere yetki belgesi alma yükümlülüğü için 1 Temmuz 2027'ye, araç sayısı ve nitelik şartlarına uyum için ise 1 Ocak 2028'e kadar geçiş süresi tanınmıştır.

2. Küçük bir "garaj işletmecisi" olarak faaliyetime devam edebilir miyim?

Yalnızca yeni şartları karşılarsanız. İş yerinizin münhasıran araç kiralama amacıyla kullanılması, meslek odası kaydı, vergi mükellefiyeti ve MYK onaylı Seviye 4 belgesine sahip bir sorumlu istihdam etmeniz gerekecektir. Bu şartları karşılamayan pek çok küçük ölçekli işletmenin ya profesyonelleşmesi ya da sektörden çıkması beklenmektedir.

3. Kiraladığım aracın hasar kaydı ya da yaşı beni ilgilendirir mi?

Evet, dolaylı olarak. Yönetmelik, işletmelerin ağır hasar kayıtlı, bakımı yapılmamış veya altı yaşından büyük araçları kiralamasını yasaklamaktadır. Bu, tüketici olarak kiraladığınız aracın asgari bir güvenlik ve bakım standardını karşılamasını güvence altına almaktadır.

4. Depozito olarak çek veya senet verebilir miyim?

Hayır. Yeni yönetmelik, depozito olarak çek, senet veya teminat mektubu gibi borç doğurucu belgelerin alınmasını yasaklamıştır. Bu, tüketicinin araç iadesinden sonra beklenmedik bir borç riskiyle karşılaşmasını önlemeyi amaçlamaktadır.

5. Rezervasyonumu son anda iptal edersem ücret öder miyim?

Teslim saatinden yirmi dört saat öncesine kadar yapılan iptallerde herhangi bir ücret ödemezsiniz. Son yirmi dört saat içindeki iptallerde ise işletme en fazla bir günlük kira bedeli tutarında iptal ücreti kesebilir.

6. Kiraladığım araçta ufak bir çizik oluştu; işletme benden "değer kaybı" isteyebilir mi?

Hayır, tek taraflı olarak isteyemez. Yeni yönetmelik, mahkeme veya tahkim kararı olmaksızın tüketicilerden değer kaybı gerekçesiyle bedel talep edilmesini yasaklamıştır. Ayrıca teslim ve iade belgelerinde yer almayan hasarlar için de bedel talebi sınırlandırılmıştır.

7. Bebek koltuğu veya navigasyon için ekstra ücret ödemem gerekiyor mu?

Hayır. Talebiniz hâlinde bebek koltuğu, navigasyon sistemi, HGS/OGS ve mevsim şartlarının gerektirdiği kış lastiği işletme tarafından ücretsiz sağlanmak zorundadır.

8. Elektrikli/hibrit araç bulundurma zorunluluğu tüm işletmeler için mi geçerli?

Evet, hem büyükşehirlerdeki hem küçük ölçekli bölgelerdeki işletmeler için geçerlidir; ancak filo büyüklüğü bölgeye göre farklılaşmaktadır. Her işletme, filosunda en az biri Türkiye'de üretilmiş olmak kaydıyla en az iki hibrit veya tamamen elektrikli araç bulundurmak zorundadır.

9. Yeni Bilgi Sistemi, mevcut KABİS'in yerini mi alıyor?

Hayır. KABİS, kolluk bildirimi ve güvenlik amacıyla ayrı bir sistem olarak işlemeye devam edecektir. Yeni Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi ise yetki belgesi ve ticari denetim amacıyla kurulan, farklı bir işlevi olan paralel bir platformdur.

10. Kurallara uymayan bir işletmeye ne kadar ceza kesilir?

Yönetmeliğin yayımı sırasında yapılan resmi açıklamalarda somut ceza tutarları paylaşılmamıştır. Aykırılıkların 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında idari para cezasına tabi olacağı bilinmekle birlikte, kesin tutarların ikincil düzenleme veya uygulama sürecinde netleşmesi beklenmektedir.

Yazar Hakkında

Avukat Yusuf KILIÇKAN, tüketici hukuku, ticaret hukuku ve idare hukuku alanlarında bağımsız avukat olarak faaliyet göstermektedir. Araç kiralama sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar, yetki belgesi ve idari yaptırım süreçleri ile tüketici hakem heyeti başvurularında müvekkillere hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunmaktadır. Hukuki yazılarına yusufkilickan.av.tr adresinden ulaşabilirsiniz.

📧 av.yusufkilickan@gmail.com

Yasal Uyarı

Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik'in yayımlandığı tarih itibarıyla hazırlanan bu değerlendirme, kamuya açık haber kaynakları ve Bakanlık açıklamaları esas alınarak yapılmıştır; yönetmeliğin tam metninin ayrıntılı hükümleri ve ikincil düzenlemeler (özellikle idari para cezası tutarları ve disiplin dışı bırakan suç listesi) henüz tam olarak kamuoyuyla paylaşılmadığından bu analiz ilerleyen dönemde güncellik kazanabilir. Somut hukuki durumunuz için mutlaka alanında uzman bir tüketici veya ticaret hukuku avukatından destek almanız tavsiye edilir.