Yapay Zekâ ile Yapılan Sohbetlerin Delil Niteliği
TL;DR: ChatGPT veya Gemini gibi yapay zekâ araçlarıyla yapılan sohbetlerin kayıtları, boşanma davalarından ceza soruşturmalarına kadar giderek daha sık yargılama süreçlerine delil olarak sunulmaktadır. Kullanıcının erişebildiği sohbet geçmişi, veri dışa aktarma dosyaları ve benzeri elektronik kayıtlar, HMK m. 199 anlamında belge sayılabilir; ancak bunlar kural olarak senet niteliğinde kesin delil değil, hâkimin serbestçe takdir ettiği takdiri delildir. Bununla birlikte "hâkim bu kayıtları tek başına hükme esas alamaz" şeklinde kesin bir kural da yoktur; somut olayda delilin güvenilirliği yeterli görülürse tek başına da kanaat oluşturabilir. Kullanıcının yapay zekâya yönelttiği sorular niyet veya bilgi edinme amacına ilişkin bir emare oluşturabilirse de, tek başına kastın kesin ispatı sayılmaz. Bir kişinin, karşı tarafın açık bıraktığı hesabına yetkisiz şekilde girerek sohbet geçmişini elde etmesi somut olayın özelliklerine (erişimin şekline, ortak kullanım olup olmadığına, rızaya) göre TCK m. 243 ve m. 136 kapsamında değerlendirilebilir; ancak bu sonuç otomatik değildir. Ekran görüntülerinin ispat gücü tartışmalıdır ve manipülasyon riski taşır, ancak Yargıtay uygulamasında WhatsApp gibi mesajlaşma kayıtlarının dahi belge ve delil başlangıcı sayılabildiği dikkate alındığında, "hiçbir ispat gücü yoktur" demek yerine inkâr hâlinde bilirkişi incelemesine tabi olacağını söylemek daha isabetlidir.
Yazar: Avukat Yusuf KILIÇKAN | Tarih: 6 Eylül 2026
HMK Açısından Delil Statüsü
HMK m. 199 uyarınca, uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metinler, görüntü veya ses kayıtları ile elektronik ortamdaki veriler ve benzeri bilgi taşıyıcıları belge sayılmaktadır. Bu çerçevede kullanıcının erişebildiği ChatGPT sohbet geçmişi, OpenAI hesabından dışa aktarılan veri dosyaları ve elektronik ortamda oluşturulan diğer kayıtlar, HMK m. 199 anlamında belge olarak değerlendirilebilir; ancak yapay zekâ sağlayıcısının kendi iç sistem loglarının (kullanıcının erişemediği sunucu tarafı kayıtların) doğrudan tarafın elindeki bir belge olarak nitelendirilmesi mümkün değildir, zira taraf bu kayıtlara doğrudan erişim ve hâkimiyet sahibi değildir. Belge sayılmak, kendiliğinden HMK m. 200 anlamında bir senet (kesin delil) olmak anlamına da gelmez; Yargıtay içtihadında da bir belgenin kesin mi yoksa takdiri delil mi sayılacağının düzenleyenine, içeriğine ve imza gibi unsurlarına göre değişeceği vurgulanmaktadır. Bu nedenle bir ChatGPT sohbet dökümü kural olarak takdiri delil niteliğindedir; hâkim bu kaydı dosyadaki diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir. Bununla birlikte "hâkim bu tür bir kaydı tek başına hükme esas alamaz" şeklinde kesin bir kural bulunmamaktadır; Türk hukukunda takdiri delil de somut olayın özelliklerine ve güvenilirliğine göre tek başına bir kanaat oluşturabilir.
Kullanıcının Sorduğu Soru (Prompt) Bir Emare midir?
Sohbet kaydında dikkat çeken asıl unsur, çoğu zaman yapay zekânın verdiği cevaplar değil, kullanıcının sisteme bizzat girdiği sorulardır. Bir şüphelinin belirli bir konuda teknik bilgi arayan sorular yöneltmesi veya bir eşin belirli bir hukuki işlemin nasıl yapılacağını sorması, olayın diğer koşullarıyla birlikte değerlendirildiğinde niyet, hazırlık veya bilgi edinme amacına ilişkin bir emare (fiili karine) oluşturabilir. Ancak bu tür bir sorunun tek başına bir suçun işlendiğini veya failin kastını kesin biçimde ispatladığı söylenemez; bu sorular, ancak diğer delillerle birlikte bir bütün olarak değerlendirilmeye elverişli bir veri sunar.
Hukuka Aykırı Yollarla Elde Edilen Sohbet Kayıtları
Anayasa m. 38/6 ve CMK m. 217/2 uyarınca, kanuna aykırı olarak elde edilmiş bulgular delil olarak kabul edilemez ve ceza yargılamasında hükme esas alınamaz. Bir kişinin, karşı tarafa ait bir cihaza veya hesaba yetkisiz şekilde girerek sohbet geçmişini elde etmesi, somut olayın özelliklerine göre TCK m. 243 (bilişim sistemine hukuka aykırı girme) ve TCK m. 136 (kişisel verileri hukuka aykırı olarak ele geçirme) kapsamında değerlendirilmeye elverişlidir; ancak bu sonucun otomatik olarak doğduğu söylenemez. Erişimin niteliği (cihazın açık ve ortak kullanıma bırakılmış olup olmadığı, ilgilinin daha önce rıza gösterip göstermediği, şifrenin bilinçli olarak paylaşılıp paylaşılmadığı gibi hususlar) somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir; bu inceleme yapılmadan "eş gizlice girdiyse doğrudan suç oluşur" şeklinde kesin bir sonuca varılması isabetli değildir. Ceza soruşturması kapsamında bir şüphelinin cihazındaki yapay zekâ sohbetlerinin delil olarak kullanılabilmesi için ise, hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle CMK m. 134 kapsamında usulüne uygun bir adli bilişim incelemesi yapılmış olması gerekmektedir.
Ekran Görüntülerinin İspat Gücü ve Manipülasyon Riski
ChatGPT sohbetlerinin yargılamada doğurduğu önemli bir risk, dijital verinin nispeten kolay tahrif edilebilir olmasıdır; tarayıcı araçları veya sahte sohbet üreten üçüncü taraf uygulamalar aracılığıyla gerçeğe aykırı görünüm veren ekran görüntüleri üretilebilmektedir. Bununla birlikte, tek başına sunulan bir ekran görüntüsünün "hiçbir ispat gücüne sahip olmadığını" söylemek de isabetli değildir; nitekim Yargıtay uygulamasında WhatsApp yazışmaları gibi benzer nitelikteki elektronik kayıtların HMK m. 199 kapsamında belge ve HMK m. 202 kapsamında yazılı delil başlangıcı sayılabildiği görülmektedir. Bu nedenle daha isabetli olan yaklaşım, ekran görüntülerinin doğruluğunun karşı tarafça inkâr edilmesi hâlinde, manipülasyon ihtimali bakımından bilirkişi incelemesine tabi tutulabileceğini kabul etmektir. Bir sohbet kaydının ispat gücünü artıran unsurlar arasında, verinin ilgili platformdan doğrudan dışa aktarılmış orijinal dosya olması, bu dosyanın hash değeri (örneğin SHA-256) tespit edilerek değiştirilmediğinin gösterilmesi ve veri transferine ilişkin zaman damgası gibi teknik unsurların incelenmesi sayılabilir; ancak bu tür bir hash doğrulamasının yapılmamış olması, delilin mahkemece hiç değerlendirilemeyeceği anlamına gelmez, yalnızca delilin güvenilirliğini ve ispat gücünü etkileyen bir unsurdur.
Halüsinasyon Ayrımı: Mahkeme Neyi Değerlendirir?
Yapay zekâ modelleri, olgusal gerçekliği bulunmayan veya bağlam dışı yanıtlar (halüsinasyon) üretebilmektedir. Bu nedenle bir mahkemenin, yapay zekânın verdiği bir cevabı doğrudan bir vakıa tespiti gibi kabul etmesi teknik açıdan hatalı olur. Buradaki hukuki değerlendirmenin odağı, yapay zekânın söylediği şey değil, kullanıcının sisteme ne sorduğu ve bu sorunun ortaya koyduğu iradedir; başka bir ifadeyle mahkeme, yapay zekânın cevabını değil, kişinin bu cevabı almak için gösterdiği davranışı ve iradeyi değerlendirmektedir.
Yurt Dışındaki Sağlayıcıdan Doğrudan Delil Temini
ChatGPT kayıtlarının doğrudan kaynak şirketten (OpenAI Inc.) resmî yolla istenmesi önemli usul engellerine tabidir. Amerika Birleşik Devletleri hukukunda Saklı İletişimler Yasası (Stored Communications Act, 18 U.S.C. § 2701 vd.) çerçevesinde, servis sağlayıcıların kullanıcı iletişim içeriğini kural olarak özel hukuk davalarındaki mahkeme müzekkerelerine karşı ifşa etmesi önemli ölçüde sınırlandırılmıştır; bu nedenle OpenAI'ın güncel gizlilik politikası ve kolluk kuvvetleri rehberi (Law Enforcement Guidelines) esas alınarak veri paylaşımının hangi koşullarda mümkün olduğunun ayrıca incelenmesi gerekir, zira bu politikalar zaman içinde değişebilmektedir. Türk mahkemelerinin OpenAI'a doğrudan yazı yazarak sohbet kayıtlarını getirtmesi de mümkün değildir; böyle bir talep, Türkiye ile ilgili ülke arasındaki adli yardımlaşma mekanizmaları (adli yardımlaşma anlaşmaları, MLAT düzenlemeleri veya uygulanabilir diğer istinabe mekanizmaları) üzerinden yürütülmelidir. Bu prosedürlerin işleyişi somut olaya, suçun ağırlığına ve ilgili ülkelerle mevcut anlaşmalara göre değişebileceğinden, "yalnızca MLAT yoluyla mümkündür" şeklinde tek bir yönteme indirgenmiş bir açıklama yapmak isabetli değildir. Uygulamada, özellikle özel hukuk uyuşmazlıklarında (boşanma, alacak davaları gibi), verinin doğrudan ilgili tarafın kendi cihazından adli bilişim incelemesiyle elde edilmesi daha sık başvurulan bir yoldur.
İş Hukuku Boyutu: Çalışanın Ticari Sırrı Yapay Zekâya Yüklemesi
Bir çalışanın şirket sırrını, kaynak kodu veya müşteri verisini bir yapay zekâ aracına yüklemesi, somut olayın ağırlığına göre iş akdinin haklı feshi sebebi oluşturabilir ve KVKK açısından ayrı bir değerlendirmeye tabidir. İşverenler açısından bu riskin önlenmesi bakımından, NIST'in Yapay Zekâ Risk Yönetimi Çerçevesi (AI RMF) ve ISO/IEC 42001 yapay zekâ yönetim sistemi standardı gibi uluslararası çerçevelere dayanan kurumsal yapay zekâ kullanım politikaları ile veri kaybını önleme (Data Loss Prevention, DLP) araçlarının kurumsal düzeyde benimsenmesi, hem önleyici hem de bir uyuşmazlık çıktığında işverenin gerekli özeni gösterdiğini ortaya koyması bakımından önem taşımaktadır.
Avukat Yusuf KILIÇKAN
6 Eylül 2026
Sıkça Sorulan Sorular
1. Bir ChatGPT sohbet kaydı mahkemede delil olarak kullanılabilir mi? Evet, kullanıcının erişebildiği sohbet geçmişi ve veri dışa aktarma dosyaları HMK m. 199 kapsamında belge sayılabilir; ancak bu kural olarak kesin delil değil, hâkimin serbestçe takdir ettiği bir delildir.
2. Hâkim bu kayıtları tek başına hükme esas alabilir mi? Kesin bir kural yoktur; hâkim bu kayıtları dosyadaki diğer delillerle birlikte değerlendirir, ancak somut olayın özelliklerine ve delilin güvenilirliğine göre tek başına da kanaat oluşturabilir.
3. Yapay zekâya sorulan bir soru, kişinin suç kastını kesin olarak ispatlar mı? Hayır, bu tür bir soru olayın diğer koşullarıyla birlikte değerlendirilebilecek bir emare oluşturabilir; ancak tek başına kastın kesin ispatı sayılmaz.
4. Eşimin telefonundan gizlice aldığım ChatGPT geçmişi delil olarak kullanılabilir mi? Bu, erişimin şekline bağlıdır; cihazın ortak kullanımda olup olmadığı, rıza ve şifre paylaşımı gibi unsurlar somut olayda ayrıca değerlendirilmeli, "doğrudan suç oluşur" şeklinde kesin bir sonuca varılmamalıdır.
5. Sahte bir ChatGPT ekran görüntüsü mahkemeyi yanıltabilir mi? Ekran görüntüleri manipülasyona açık olduğundan, doğruluğunun inkâr edilmesi hâlinde bilirkişi incelemesine tabi tutulabilir; ancak bu, ekran görüntüsünün hiçbir ispat gücü olmadığı anlamına gelmez.
6. Sohbet kaydının delil değeri için hash (SHA-256) doğrulaması şart mıdır? Hayır, şart değildir; hash doğrulaması delilin güvenilirliğini artıran teknik bir unsurdur, ancak bulunmaması delilin değerlendirilmesini otomatik olarak engellemez.
7. Mahkeme, yapay zekânın verdiği yanıtı bir gerçek gibi kabul eder mi? Hayır, yapay zekâ halüsinasyon üretebileceğinden, mahkemenin odaklanması gereken husus yapay zekânın cevabı değil, kullanıcının davranışı ve iradesidir.
8. Türk mahkemesi OpenAI'dan doğrudan sohbet kaydı isteyebilir mi? Hayır, bu talep uluslararası adli yardımlaşma mekanizmaları üzerinden yürütülmelidir; somut olaya göre farklı istinabe mekanizmaları uygulanabilir.
9. Çalışanın şirket sırrını yapay zekâya yüklemesi iş akdinin feshi sebebi olur mu? Somut olayın ağırlığına göre haklı fesih sebebi oluşturabilir; işverenlerin bu riski önlemek için kurumsal yapay zekâ politikaları oluşturması önerilir.
10. Yapay zekâ sohbet kayıtlarına ilişkin bu değerlendirmeler her davada aynı mıdır? Hayır, her bir unsur (delil niteliği, elde ediliş biçimi, güvenilirlik) somut olayın özelliklerine göre ayrı ayrı değerlendirilmesi gereken bir bütündür.
Yazar Hakkında
Av. Yusuf Kılıçkan | Avukat & Hukuki Danışman
Serbest avukatlık ve hukuki danışmanlık faaliyetlerini sürdürmektedir. Mesleki çalışmalarında geleneksel dava süreçleri, sözleşme tasarımı ve uyuşmazlık çözümü ile yapay zekâ ve bilişim hukuku gibi gelişen alanları bütüncül bir yaklaşımla ele almaktadır. Yayınlarında, yerel yüksek yargı içtihatları ile küresel regülasyonları analitik, veri temelli ve sistematik bir yöntemle incelemektedir. Hukuki yazılarına yusufkilickan.av.tr adresinden ulaşabilirsiniz.
📧 av.yusufkilickan@gmail.com
Yasal Uyarı
Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. HMK, CMK, TCK ve ilgili uluslararası mevzuata ilişkin bilgiler güncel kaynaklara dayanmakta olup somut bir dava veya soruşturmada bir avukata danışılması önerilir.
